Polscy Łowcy Burz – Skywarn Polska

Początek października wita nas znacznie chłodniejszym przebiegiem warunków atmosferycznych. Po rekordowo ciepłym wrześniu, do naszego kraju dotarł strumień polarno-morskiej masy powietrza z zachodnich obszarów kontynentu europejskiego, a Polska dostała się pod wpływ układu wysokiego ciśnienia „Sonja” z głębi południowej i środkowej Europy. W większości regionów zróżnicowana zawartość wilgoci w dolnych oraz środkowych warstwach troposfery wiąże się ze zmiennym, w tym umiarkowanym i dużym zachmurzeniem, a temperatura powietrza, przy chłodnych porywach zachodniego i północno – zachodniego wiatru, oscyluje w granicach 15°C – 19°C, zaś na Dolnym Śląsku osiąga punktowo 20°C.

Wraz z nadejściem nowego tygodnia do naszego kraju ponownie zacznie postępować coraz cieplejszy strumień powietrza transportowany z południowo – zachodnich rejonów Europy. Wpływ ocieplającej się masy powietrza odczujemy już w poniedziałek, początkowo głównie w województwach południowo – zachodnich oraz zachodnich, gdzie coraz większym rozpogodzeniom do zachmurzenia małego będą towarzyszyć wzrosty najwyższej temperatury maksymalnej do 23°C – 24°C, lokalnie 25°C. Wyraźnie więcej chmur wszelkiego piętra w troposferze związanych z przetaczającą się strefą ciepłego frontu atmosferycznego wystąpi na północy, wschodzie, w centrum oraz częściowo w rejonach północnych, ponadto lokalnie w pasie północnym prognozowane jest pojawienie się przejściowych opadów deszczu, przeważnie o słabym, miejscami umiarkowanym natężeniu. Na tych terenach będzie jeszcze chłodniej, a temperatura powietrza osiągnie maksymalnie około 17°C – 21°C.

Kulminacja ciepłego strumienia powietrza nastąpi we wtorek – wówczas w całym kraju odczujemy silniejszy podmuch mocniej rozgrzanej masy powietrza, która, obok licznych rozpogodzeń do zachmurzenia umiarkowanego i małego, przyniesie chwilowy powrót typowo letnich warunków atmosferycznych ze wzrostami temperatury maksymalnej do 22°C – 26°C. Jeszcze gorętsza aura zaznaczy się w regionach zachodnich i południowo – zachodnich, gdzie przed nasunięciem się zatoki niżowej z chłodnym frontem atmosferycznym, najwyższa temperatura maksymalna powietrza będzie mogła wzrosnąć nawet do 27°C – 28°C, a lokalnie aż… 29°C! W większości Polski zaostrzający się gradient poziomy ciśnienia atmosferycznego będzie sprzyjać występowaniu nasilonych porywów południowo – zachodniego wiatru; na terenach podgórskich i górskich oczekiwany jest kolejny tej jesieni halny.

Znaczące zmiany w atmosferze zaczną ponownie postępować pod koniec wtorku, a przede wszystkim w trakcie nocy z wtorku na środę. W tym okresie z zachodu na wschód kraju będzie przetaczać się oś pogłębionej zatoki niskiego ciśnienia oraz strefa chłodnego frontu atmosferycznego, które sprowadzą zarówno słabe i umiarkowane, chwilami intensywne opady deszczu, lokalne burze (niewykluczone powstanie liniowej formacji konwekcyjnej), istotny wzrost prędkości wiatru z sektorów zachodnich, jak i coraz dynamiczniej postępujące ochłodzenie z zachodnich obszarów kontynentu europejskiego. Wpływ obszaru niżowego na skraju rozległego wyżu rozbudowującego się znad Atlantyku i Zatoki Biskajskiej w głąb zachodniej części Starego Kontynentu spowoduje wystąpienie porywów wiatru o prędkości powyżej 50-75 km/h, zaś w trakcie inicjacji lepiej zorganizowanych struktur opadowo-burzowych nawet >75-90 km/h (wzdłuż gmin nadmorskich, przy obecnym ułożeniu i głębokości strefy niskiego ciśnienia, prędkość wiatru w porywach osiągałaby >70-90 km/h wywołując pierwszą tej jesieni sztormową aurę).

Od środy w całym kraju odczujemy silniejsze ochłodzenie, które w połowie tygodnia przyniesie temperatury maksymalne powietrza oscylujące w godzinach popołudniowych w granicach 14°C – 19°C. W tym czasie pogoda w Polsce będzie kształtowana przez umacniający się układ wyżowy z głębi zachodniej i środkowej Europy, a przejściowo również następną strefę zatoki niżowej oraz chłodnego frontu atmosferycznego.

Zróżnicowany rozkład wilgotności powietrza w całej Polsce objawi się występowaniem zmiennego zachmurzenia – zarówno z przejaśnieniami oraz większymi rozpogodzeniami, jak i kolejnymi porcjami opadów pochodzenia konwekcyjnego i frontalnego. Dodatkowo w rejonach północnych (w oparciu o bieżące wyliczenia modeli numerycznych zwłaszcza w okresie środy i czwartku), gdzie spodziewana jest inicjacja masowych procesów konwekcyjnych w postaci rozwoju licznych chmur kłębiasto-deszczowych z przelotnymi, punktowo umiarkowanymi oraz intensywnymi opadami deszczu, drobnego gradu i dość silnymi porywami wiatru, możliwe będzie kształtowanie się rozproszonych, pojedynczych zjawisk burzowych.

Październik, jako miesiąc przejściowy, może przynieść w naszej strefie klimatycznej praktycznie każdy typ warunków pogodowych – począwszy od dynamicznych napływów ciepłych mas powietrza, przez silne burze oraz gwałtowniejsze fale wiatrowe związane z aktywnymi niżami atlantyckimi, intensywne opady deszczu, wielodniowe okresy wyżowe, po coraz liczniej zaznaczające się przymrozki, a podczas spływów arktycznego chłodu również opady mieszane. Z punktu widzenia meteorologicznego przed nami niewątpliwie interesujący sezon w atmosferze, któremu warto się przyglądać każdego dnia. A z naszymi prognozami będziecie przygotowani na każdą ewentualność ze strony natury.

Dobiega końca wyjątkowo ciepły i gorący wrzesień, który w skali kraju przynosi rekordową anomalię temperatury w historii obserwacji meteorologicznych powojennej Polski. Od wczorajszego popołudnia nad obszar naszego kraju dociera kulminacyjny strumień mocno rozgrzanej masy powietrza pochodzenia polarno-morskiego, objawiający się najwyższymi wzrostami temperatury maksymalnej do 26°C – 27°C, lokalnie nawet 28°C. Ponadto, wpływ niskiej zawartości wilgoci wszędzie wiąże się z dominacją bardzo pogodnych i słonecznych, suchych warunków atmosferycznych.

W piątek bardzo ciepła i gorąca aura w towarzystwie jeszcze licznych rozpogodzeń do zachmurzenia małego oraz bezchmurnego nieba utrzyma się na obszarze województw południowych, południowo – zachodnich, środkowych, wschodnich i północno – wschodnich. Na tych terenach dalsze zaleganie bardzo ciepłego strumienia powietrza przyczyni się do wzrostów temperatury maksymalnej do 25°C – 27°C, miejscami ponownie aż 28°C. Wyraźniejsze zmiany w troposferze zaczną postępować od regionów zachodnich i północno – zachodnich, gdzie zwłaszcza w drugiej części dnia wkroczy strefa większego zachmurzenia z opadami deszczu o słabym i umiarkowanym, lokalnie chwilami silniejszym natężeniu. Będzie ona związana z nasuwającym się znad Niemiec chłodnym frontem atmosferycznym, który dalsze zmiany w przebiegu warunków pogodowych sprowadzi bezpośrednio w okresie weekendowym, tj. wraz z początkiem października.

W sobotę od rana najwięcej niskich chmur chłodnego frontu atmosferycznego z opadami deszczu o zmiennym stopniu intensywności będzie przebiegać w pasie od województw południowych, przez centrum, rejony wschodnie po województwa północno – wschodnie, z biegiem dnia coraz bardziej ograniczając się do południowo – wschodniej i wschodniej części kraju. W międzyczasie od pasa zachodniego dalej w stronę wschodnią będą postępować coraz liczniej zaznaczające się przejaśnienia i rozpogodzenia do zachmurzenia umiarkowanego oraz małego, przy jednoczesnym napływie dużo chłodniejszej masy powietrza pochodzenia polarnego o cechach morskich z zachodnich obszarów Starego Kontynentu. Pojawiające się rozpogodzenia po przejściu frontu chłodnego będą związane z rozbudową kolejnego układu wysokiego ciśnienia o przesympatycznym imieniu „Sonja” nad Europą Zachodnią. Zalegające na tyłach strefy frontalnej chmury różnego rodzaju na poszczególnych poziomach dolnej, środkowej oraz górnej troposfery spowodują wystąpienie malowniczego zachodu, a miejscami (włącznie z czołem frontu) także wschodu słońca, dlatego też zachęcamy do obserwacji nieba. Wpływ postępującego ochłodzenia przyniesie temperaturę maksymalną powietrza oscylującą w granicach 16°C – 23°C, z najcieplejszą aurą ograniczającą się do samych krańców południowo – wschodnich, w tym zwłaszcza terenów przygranicznych z Ukrainą. Dodatkowo wskutek nieco zaostrzonego gradientu poziomego ciśnienia atmosferycznego, w wielu regionach da odczuć nasiloną prędkość porywów wiatru z sektorów zachodnich.

Niedziela w całym kraju przyniesie chłodniejsze warunki atmosferyczne ze zróżnicowanym stopniem zachmurzenia praktycznie na każdym poziomie troposfery. Z punktu widzenia miłośników klimatycznych poranków i wieczorów oznacza to kolejną okazję do „upolowania” następnych fotogenicznych wschodów oraz zachodów naszej dziennej gwiazdy. Lokalne, przelotne opady deszczu rozwijające się w chłodniejszym strumieniu polarno-morskiej masy powietrza miejscami spodziewane są głównie w rejonach północnych, gdzie dojdzie do inicjacji płytkiej konwekcji z niezbyt mocno wypiętrzonym zachmurzeniem konwekcyjnym (lokalne opady możliwe są też na zachodzie). Wpływ cyrkulacji zachodniej atmosfery przyniesie wzrosty temperatury maksymalnej powietrza do 14°C – 19°C, punktowo 20°C – najchłodniejsza aura będzie odczuwalna na terenach podgórskich Małopolski oraz w głębi Pomorza i Kaszub, z kolei cieplejsze warunki zaznaczą się na krańcach zachodnich Polski (tereny przygraniczne z Niemcami).

Na początku tygodnia do naszego kraju z południowo – zachodnich rejonów Europy ponownie zacznie docierać coraz cieplejszy strumień polarno-morskiej masy powietrza, który szczególnie przyjemnie ciepłą, a nawet gorącą aurą objawi się we wtorkowe popołudnie, kiedy w środowisku licznych rozpogodzeń możliwe są, według aktualnie dostępnych wyliczeń modeli numerycznych, wzrosty najwyższej temperatury maksymalnej do 25°C – 26°C, lokalnie nawet 27°C. Od środy ponownie zrobi się wyraźnie chłodniej, a postępujące ochłodzenie zostanie poprzedzone wędrówką następnego frontu chłodnego z opadami deszczu w drugiej części wtorkowej doby oraz w początkowej fazie środy.

Po chłodniejszym weekendzie z opadami deszczu, kiedy nad Polską oddziaływała strefa chłodnego frontu atmosferycznego z aktywniejszą zatoką niżową, do naszego kraju ponownie powraca wyżowa i coraz cieplejsza aura. Wpływ znacznego ocieplenia można było odczuć już w trakcie dzisiejszego popołudnia, kiedy najwyższa temperatura maksymalna powietrza wzrosła do 24°C – 27°C, z najgorętszym przebiegiem warunków atmosferycznych między innymi na obszarze Nowego Sącza (26,8°C), Tarnowa (25,9°C) oraz Ostrołęki (25,8°C). Za coraz silniejszy strumień ciepłej masy powietrza odpowiada przebudowa pola barycznego na kontynencie europejskim – w ostatnich dniach z zachodu na wschód Europy przemieszczał się umacniający układ wysokiego ciśnienia „Rosi” (obecnie ulokowany nad Rosją), z kolei nad południowymi rejonami Starego Kontynentu oraz północno – wschodnim Atlantykiem wykształciły się ośrodki niżowe, które wspólnymi siłami intensyfikują powrót typowo letniej aury.

Początek tygodnia, pomimo intensyfikującego się wyżu, nie wszędzie jednak przyniósł dominację pogodnej i słonecznej aury. Wszystko za sprawą silniejszego nagromadzenia wilgoci w dolnych warstwach troposfery, gdzie doszło do rozwoju inwersji termicznej. Z uwagi na coraz krótsze dni i wydłużające się noce, powietrze ulega coraz silniejszemu wychładzaniu, co przy niewielkim ruchu mas powietrza wiąże się z korzystnymi warunkami do formowania gęstych mgieł, a także niskich chmur warstwowych Stratus oraz kłębiasto-warstwowych Stratocumulus. Ze względu na doskonałe warunki inwersyjne, które zarówno podczas poniedziałku, jak i we wtorkowy poranek zaznaczały się na obszarach górskich, jeden z naszych członków stowarzyszenia postanowił udokumentować rozległe „morze chmur” bezpośrednio z wyższych partii Tatr. Widoki były po prostu zachwycające!

W najbliższym okresie, tj. podczas środy, czwartku i piątku na wyraźnie większym obszarze Polski możemy liczyć na silniejsze osuszenie oraz ocieplenie się powietrza. Jego wpływ już jutro (środa) w wielu regionach przyniesie znacznie większe ilości słońca, choć niskie, podinwersyjne chmury warstwowe z lokalnymi mgłami również jeszcze będą nam towarzyszyć, zaznaczając się zwłaszcza w początkowej części dnia wzdłuż województw północnych, miejscami na południu oraz prawdopodobnie w głębi kraju. Coraz więcej rozpogodzeń z nasilającym się strumieniem ciepłego powietrza przyczyni się do wzrostów temperatury maksymalnej w godzinach popołudniowych do 22°C – 27°C, choć lokalnie nie można wykluczyć nawet 28°C.

Jeszcze pogodniej i równie przyjemnie ciepło zapowiada się czwartek – obszar naszego kraju pozostanie na zachodnich obrzeżach rozległego wyżu znad wschodnich rejonów kontynentu europejskiego, a dominacja słonecznej, w tym bezchmurnej aury z transportem ciepłego powietrza objawi się wzrostami temperatury maksymalnej do 22°C – 27°C.

W większości Polski ciepła, pogodna oraz słoneczna aura utrzyma się również w piątek, przy czym od województw zachodnich i północno – zachodnich zacznie stopniowo narastać zachmurzenie związane ze zbliżającą się znad Niemiec strefą chłodnego frontu atmosferycznego. Osłabienie wyżu nad wschodnią Europą oraz rozbudowa zatoki niskiego ciśnienia znad północnych obszarów kontynentu europejskiego spowodują wystąpienie słabych i umiarkowanych, chwilami silniejszych opadów deszczu wędrujących z zachodu na wschód kraju (zarówno w ciągu dnia, jak i nocą z piątku na sobotę, a także w trakcie soboty), za którymi zacznie również docierać wyraźniejsze ochłodzenie z nasilającymi się porywami wiatru.

Zanim jednak nadejdzie pogorszenie pogody związane z wkroczeniem od zachodu chłodnego frontu atmosferycznego pod koniec bieżącego tygodnia, warto w miarę możliwości czasowych wykorzystać najbliższe dni powrotu letniej aury. A zrobi się na tyle ciepło i gorąco, że odchylenie temperatury powietrza w większości Polski będzie osiągać nawet około 8°C – 10°C powyżej średniej normy wieloletniej dla tego konkretnego okresu trzeciej dekady września.

Warto również nadmienić o zbliżającej się silnej oraz gwałtownej fali wiatrowej, która jutro w ciągu dnia uderzy w obszar Wysp Brytyjskich, przynosząc porywy wiatru o prędkości osiągającej i przekraczającej 80-120 km/h; główny pęd powietrza napędzany dużym zróżnicowaniem ciśnienia atmosferycznego w bezpośrednim zasięgu dynamicznego układu niżowego „Kilian” („Agnes”) oczekiwany jest na południowym – zachodzie i południu Irlandii.