Silny napływ zwrotnikowej masy powietrza

Nad Europejskim Obszarem Synoptycznym kształtuje się klasyczny rozkład cyrkulacji powietrza, który umożliwi adwekcję coraz silniejszej, początkowo polarno-morskiej ciepłej, a następnie zwrotnikowej masy powietrza między innymi do zachodniej i środkowej części Europy.

Prognozowana temperatura powietrza na jutrzejsze popołudnie (model UMPL)

Prognozowana temperatura powietrza na jutrzejsze popołudnie (model UMPL)

Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na północno – wschodnią część Atlantyku oraz Europę Zachodnią, gdzie uformowała się rozległa fala górna ze strefą przebiegającą z południowego – zachodu na północny – wschód. Po jej wschodniej stronie zaczyna postępować coraz silniejszy napływ bardzo ciepłej masy powietrza, która już jutro będzie nacierać nad obszar naszego kraju. Wyliczenia modeli numerycznych zgodnie przewidują, że niedziela największy upał przyniesie na południowym – zachodzie, zachodzie, w centrum oraz w dzielnicach południowych, gdzie spodziewane są wzrosty temperatury maksymalnej powietrza do 32-34 °C, choć miejscami nie można wykluczyć nawet 35 °C. Wyraźnie chłodniejsza aura prognozowana jest wzdłuż dzielnic północnych, nad które będzie oddziaływać pofalowany front atmosferyczny o osi równoleżnikowej. Całkiem możliwe, że miejscami na zachodzie, północnym – zachodzie, północy, w centrum, na wschodzie oraz w rejonach południowo – wschodnich dojdzie do zainicjowania punktowych komórek burzowych. Pewne środowisko termodynamiczne, umożliwiające rozwój głębszej konwekcji, pojawi się zarówno w ciągu dnia, jak i w trakcie nocy z niedzieli na poniedziałek (z nieco większym prawdopodobieństwem wieczorem oraz nocą), stopniowo przemieszczając się na północ, w kierunku Pomorza. Warto jednak podkreślić, że w rejonie ciepłego frontu będzie zaznaczona energia hamująca konwekcję, tym samym ograniczając potencjał do silniejszego rozwoju chmur kłębiastych.

W poniedziałek prognozowane są szczególnie wysokie wzrosty temperatury. Dzisiejsze prognozy numeryczne w dalszym ciągu podtrzymują dotarcie nad obszar Polski na wysokości izobarycznej 850 hPa (około 1,5 km n.p.g.) izotermy 21-22 °C. Przy południowo – zachodnim wietrze oraz słonecznej aurze wystąpią dogodne warunki do pojawienia się silnego upału, który objawi się maksymalnymi wzrostami temperatury do 32-35°C, choć lokalnie nie można wykluczyć nawet 36 °C. Tak duży upał spodziewany jest na zachodzie, północnym – zachodzie, południowym – zachodzie, południu, w centrum, a także w dzielnicach południowo – wschodnich, wschodnich i częściowo wzdłuż rejonów północnych, czyli praktycznie wszędzie, poza krańcami północnymi, północno – wschodnimi oraz obszarami górskimi.

Wyliczana temperatura powietrza na wysokości izobarycznej 850 hPa - 01 września, godzina 12:00 UTC (GFS)

Wyliczana temperatura powietrza na wysokości izobarycznej 850 hPa – 01 września, godzina 12:00 UTC (GFS)

Obecne założenia prognostyczne wskazują, że pierwszego września bardzo ciepły sektor powietrza ze zwrotnikową, całkiem możliwe, iż miejscami rekordowo ciepłą masą powietrza wystąpi przed strefą przemieszczającego się z zachodu na wschód chłodnego frontu atmosferycznego wraz z zatoką niżową, a więc na południu, w centrum, na południowym – wschodzie, wschodzie oraz północnym – wschodzie. To właśnie w tych miejscach na wysokości około 1500 metrów model GFS zakłada obecność izotermy 19-21 °C. W tym czasie na wys. 2 metrów n.p.g. możemy zanotować około 32-34 °C, lokalnie nawet 35 °C. Warto przypomnieć, że dotychczasowy rekord temperatury maksymalnej dla września wynosi 34,9 °C i został zanotowany we Wrocławiu (14.09.1947 r.). Następnie uplasowana jest Piła z temperaturą maksymalną na poziomie 34,7 °C (18.09.1975 r.).

Czytaj dalej →

Zaszufladkowano do kategorii News | 211 komentarzy

Historyczne tornada

Tornada należą do najgwałtowniejszych zjawisk na naszej planecie, a najsilniejsze z nich potrafią niszczyć wszystko na swojej drodze. Prędkość wiatru w niektórych trąbach może przekraczać 300 km/h, a w skrajnych przypadkach zbliżać się nawet do 500 km/h. Artykuł prezentuje szczególnie pamiętne przypadki tornad z ostatnich 120 lat. Większość z nich to niszczycielskie „piątki” (F5 w Skali Fujity lub EF5 w jej poprawionej wersji), ale są tu też trąby kategorii czwartej oraz takie, których sklasyfikowanie jest problematyczne. Kilka paragrafów zostało poświęconych nie pojedynczym tornadom, ale ich seriom (tornado outbreaks), które okazały się szczególnie katastrofalne. Większość omawianych zjawisk miała miejsce w USA, ale są też przypadki z innych części świata. Każde z tych zjawisk jest niezwykłe: ze względu na siłę, wielkość, skutki, zasięg oddziaływania, lokalizację lub warunki powstania. Poniżej wybrana piętnastka.

Tornado, 27.05.1896, St. Louis (USA)

Zniszczenia z St. Louis

Zniszczenia z St. Louis (źródło NOAA)

Pod koniec XIX wieku St. Louis było jednym z najważniejszych miast Stanów Zjednoczonych. Pół milionowa populacja czyniła metropolię piątą co do wielkości w USA. I w środek tej metropolii 27 maja 1896 roku „wjechało” potężne tornado F4 nic nie robiąc sobie z mitu, że te zjawiska omijają większe miasta. W wyniku niszczycielskiej działalności tornada zniszczeniu uległo mnóstwo budynków, zginęło ponad 250 osób i ponad 1000 zostało rannych. Ofiar przypuszczalnie było więcej, ale dokładne liczby nie są znane. Straty materialne były ogromne – 10 milionów ówczesnych dolarów to równowartość niemal 4 miliardów obecnych dolarów. To jednak nie był jedyny przypadek zabójczego tornada w tym mieście. Niszczący żywioł nawiedzał St. Louis jeszcze kilka razy, a szczególnie śmiercionośne były tornada z 1927 roku (79 ofiar) i z 1959 roku (21 ofiar). Okolice St. Louis to obok okolic Oklahoma City prawdopodobnie najczęściej nawiedzany przez tornada rejon w USA i na świecie.

Tornado (Tri-State Tornado), 18.03.1925, USA

Szlak zniszczeń Tornada Trzech Stanów naniesiony na mapę

Szlak zniszczeń Tornada Trzech Stanów naniesiony na mapę (źródło)

Najbardziej śmiercionośne tornado w historii Stanów Zjednoczonych i jedno z najbardziej wyjątkowych. Przewędrowało przez trzy stany (Missouri, Illinois i Indiana) i na swojej liczącej setki kilometrów ścieżce spowodowało katastrofalne zniszczenia, śmierć prawie 700 osób i tysiące rannych. W zrównanym z ziemią mieście Murphysboro (Illinois) śmierć poniosło 234 osoby, zniszczona została też miejscowa szkoła, gdzie zginęło wiele dzieci. Łącznie tornado zniszczyło kilkanaście tysięcy domów. Choć skala Fujity powstała dopiero kilkadziesiąt lat po tym tornadzie, to późniejsi eksperci ocenili je jako F5. Pamiętajmy, że liczba ofiar jest porażająca nie tylko ze względu na siłę zjawiska, ale również z powodu braku w 1925 roku systemu ostrzeżeń, jaki istnieje obecnie. Jednak samo tornado z pewnością było wyjątkowe, szczególnie ze względu na niezwykle długą trasę i parogodzinne istnienie. Czy licząca około 350 km ścieżka należała do jednego tornada czy do rodziny tornad? Ostatnio podjęto się ponownej analizy tego przypadku. Szczegółowo przebadano wszystkie raporty o zniszczeniach oraz przerwy między kolejnymi szkodami. Ustalono, że potencjalna rodzina tornad spowodowała szkody na dystansie 378 km, a szkody spowodowane przez największe tornado prawdopodobnie rozciągały się na dystansie co najmniej 280 km  – na tym odcinku brak przerw między kolejnymi szkodami dłuższych niż 3,2 km. To ogromna odległość, nigdy wcześniej ani później nie notowana w świecie tornad. Szerokość ścieżki zniszczeń wynosiła od 800 do 1600 metrów. Inną cechą tornada (i długo istniejącej superkomórki, które je wytworzyła) była wielka średnia prędkość przemieszczania wynosząca 94 km/h. Momentami tornado przyspieszało jeszcze bardziej – wg niektórych źródeł nawet do 117 km/h (!). Absolutnie wyjątkowy przypadek.

Czytaj dalej →

Zaszufladkowano do kategorii Artykuły | Otagowano , , , , | 22 komentarze

Prognoza konwekcyjna na dzień 23.08.2015 i na noc 23/24.08.2015

PROGNOZA SIŁY I AKTYWNOŚCI BURZ DLA POLSKI
Ważna od 23.08.2015, godz. 08:00 CEST do 24.08.2015, godz. 08:00 CEST

SYTUACJA SYNOPTYCZNA:

W niedzielę znaczna część Europy znajdzie się pod wpływem rozległego wyżu znad Skandynawii. Jedynie jej zachodnia część zdominowana będzie przez ośrodki niskiego ciśnienia. Nad Polską przechodzi niż górny, wraz z kroplą chłodu. W dalszym ciągu pozostaniemy w polarno-kontynentalnej masie powietrza.

OMÓWIENIE:

Prognoza konwekcyjna na dzień 23.08.2015 i na noc 23/24.08.2015

…Obszar objęty możliwością burz…

Pomimo stosunkowo niewielkiej zawartości wilgoci w warstwie granicznej, dojdzie do powstania potencjalnej energii konwekcji CAPE do 600 J/kg. Będzie to możliwe dzięki napływowi chłodnego powietrza w wyższych partiach troposfery. Ogólnie warunki kinematyczne nie będą sprzyjać intensyfikacji zjawisk burzowych, jedynie na północy zaznaczonego obszaru DLS może przekraczać 15 m/s. Stosunkowo wysoki poziom kondensacji może utrudniać inicjację komórek burzowych, jednak silne wspomaganie quasi-geostroficzne może w znacznym stopniu pomóc. Dlatego należy spodziewać się przede wszystkim pojedynczych komórek konwekcyjnych, a także układów wielokomórkowych na północy obszaru. Na ich drodze mogą występować silne porywy wiatru, a także intensywne opady deszczu.

Zaszufladkowano do kategorii News, Prognozy | 1,471 komentarzy

Prognoza konwekcyjna na dzień 17.08.2015 i na noc 17/18.08.2015

PROGNOZA SIŁY I AKTYWNOŚCI BURZ DLA POLSKI
Ważna od 17.08.2015, godz. 08:00 CEST do 18.08.2015, godz. 08:00 CEST

…STOPIEŃ Z 1. ZAGROŻENIA zostaje wydany dla części południowej kraju głównie przed silnymi porywami wiatru, ulewnymi opadami deszczu oraz w mniejszym stopniu przed opadami gradu…

SYTUACJA SYNOPTYCZNA:

W poniedziałek nasz kraj będzie podzielony na dwie części. Północ dostanie się w zasięg rozległego wyżu skandynawskiego, a południe nadal będzie pod wpływem układu niskiego ciśnienia, którego centrum znajdzie się nad Węgrami. Nad Polską wciąż zalegać będzie gorące powietrze, jedynie na północnym-wschodzie kraju temperatura spadnie poniżej 25 ᴼC. W kolejnych dniach powolne ochłodzenie, ale nadal będzie słonecznie.

Prognoza konwekcyjna na dzień 17.08.2015 i na noc 17/18.08.2015

Prognoza konwekcyjna na dzień 17.08.2015 i na noc 17/18.08.2015

OMÓWIENIE:

…Obszar objęty 1 stopniem ostrzeżenia…

Najsilniejszy rozwój komórek burzowych spodziewamy się nad obszarami górskimi i podgórskimi. W tych rejonach spodziewana jest chwiejność atmosfery (CAPE 1000 – 2000 J/kg, LI do -4). Z uwagi na brak warunków kinematycznych, burze przemieszczać się będą bardzo wolno. Ich rozwój wspomoże również orografia terenu. Burze w górach mogą być dość groźne, dlatego prosimy o zachowanie szczególnej ostrożności. Podczas ich przechodzenia mogą pojawić się silne porywy wiatru. Z uwagi na wysoką wodność atmosfery (PW do 40 mm) i zawartość wilgoci, komórki burzowe mogą nieść ulewne opady deszczu, powodujące podtopienia. Pojawić się może również grad o średnicy do 3 cm.

…Obszar objęty możliwością burz…

Tutaj burze nie będą stwarzały dużego zagrożenia. Pojawi się CAPE o wartości 500 – 1000 J/kg. Brak warunków kinematycznych, czyli komórki burzowe będą przemieszczać się wolno. Głównym zagrożeniem będą silne opady deszczu oraz opady gradu o średnicy do 2 cm.

Zaszufladkowano do kategorii News, Prognozy | 3,049 komentarzy