Polscy Łowcy Burz – Skywarn Polska

Nad Europejskim Obszarem Synoptycznym wykształciły się dwa kluczowe w przebiegu warunków pogodowych w wielu rejonach Europy ośrodki baryczne – z jednej strony jest to silny układ wysokiego ciśnienia „Wibke” ulokowany nad Skandynawią, zaś z drugiej głęboki niż „Wolfgang” z systemem frontów atmosferycznych, który w trakcie jutrzejszej doby nasunie się nad południową część Wysp Brytyjskich.

Z punktu widzenia naszego kraju oznacza to napływ dwóch zróżnicowanych termicznie strumieni mas powietrza pochodzenia polarno-morskiego z domieszką arktycznego oraz zwrotnikowego. Z najchłodniejszym sektorem powietrza wkraczającym z północno – wschodnich obszarów Starego Kontynentu będą mieć do czynienia województwa północno – wschodnie, północne i północno – zachodnie, gdzie w piątek temperatura maksymalna wzrośnie w okolice raptem 2°C – 6°C, a w rejonie Suwalszczyzny zaledwie do 1°C – 2°C. W tym samym czasie nad regiony południowe Polski dotrze znacznie cieplejsze powietrze z południa Europy, które przyczyni się do wzrostów najwyższej temperatury maksymalnej do przyjemnych 17°C – 20°C, choć przy podmuchach wiatru halnego całkiem prawdopodobne jest jeszcze silniejsze ocieplenie powietrza – lokalnie do 21°C – 22°C (kluczowy wpływ przejaśnień / rozpogodzeń).

Wraz z zaostrzającym się kontrastem termicznym nad naszym krajem, w zasięgu ciepłego frontu atmosferycznego ułożonego w osi równoleżnikowej będzie występować sporo niskiego zachmurzenia ze słabymi oraz umiarkowanymi opadami deszczu (na samych krańcach północno – wschodnich oraz na wzniesieniach Wysoczyzny Elbląskiej czy Pojezierza Kaszubskiego przejściowo spodziewane są też opady mieszane w postaci deszczu ze śniegiem i lokalnie mokrego śniegu). Najwięcej wilgoci w powietrzu będzie zaznaczać się począwszy od nadchodzącej nocy, przez piątkowy ranek, drugą część piątku, a także nocą z piątku na sobotę i w sobotni ranek, zwłaszcza w województwach zachodnich, środkowych, wschodnich oraz w całym pasie północnym. To właśnie na tych obszarach strefa frontu ciepłego przyczyni się do częstszego występowania opadów, a wilgotny strumień powietrza wzmocni formowanie się zamgleń i mgieł. Dodatkowo wpływ nasilonego gradientu poziomego ciśnienia atmosferycznego pomiędzy silnym wyżem z północy Europy a mocniej pogłębionym ośrodkiem niżowym z zachodnich obszarów kontynentu europejskiego będzie sprzyjać nasilonym porywom wiatru z kierunków wschodnich i południowych. Najsilniejszy pęd powietrza z sektorów wschodnich oczekiwany jest na samej północy, w tym na terenach gmin nadmorskich, gdzie jego porywy będą mogły osiągać i przekraczać prędkość 65-85 km/h.

Jeszcze silniejsza prędkość wiatru pojawi się na terenach podgórskich i górskich – ze względu na południkowe zagęszczenie ciśnienia atmosferycznego nad południową częścią Polski, notabene intensyfikujące dynamiczny napływ mocniej rozgrzanej masy powietrza pochodzenia zwrotnikowego, wystąpią dogodne warunki do pojawienia się silnego halnego, który w wyższych partiach Karpat będzie mógł osiągać oraz przekraczać aż 120-160 km/h! Wpływ wiatru halnego odczują również obszary podgórskie, na których przepływ poziomy wiatru z kierunków południowych rozpędzi się do 70-90 km/h, miejscami przekraczając nawet 90-100 km/h, a największe zagrożenie z jego strony wystąpi w drugiej części piątku, nocą z piątku na sobotę oraz w początkowej części soboty.

W międzyczasie nocą z piątku na sobotę nad południową Polskę dotrze główna fala mocno rozgrzanego strumienia zwrotnikowej masy powietrza, która przy podmuchach halnego prawdopodobnie przyczyni się do wystąpienia „nocy tropikalnej” z temperaturą minimalną miejscami nie spadającą poniżej… 20°C. W rezultacie doprowadzi to do wystąpienia absolutnie imponującej anomalii termicznej mogącej wynieść nawet ponad 15°C w stosunku do średniej normy wieloletniej dla tego konkretnego okresu nocnego rozpoczynającej się trzeciej dekady października!

W sobotę wpływ zwrotnikowego strumienia powietrza, po wyjątkowo ciepłej „nocy tropikalnej” na południu, obejmie swym zasięgiem jeszcze większy obszar naszego kraju, zaznaczając się ponownie w województwach południowych, a także częściowo w rejonach środkowych oraz cz. wschodnich. Na tych terenach postępującym większym przejaśnieniom i rozpogodzeniom będą towarzyszyć iście wiosenne, a nawet letnie wzrosty temperatury maksymalnej powietrza do 20°C – 24°C, choć w Małopolsce lokalnie nie można wykluczyć aż 25°C! Najchłodniejsza aura pozostanie na samej północy i północnym – wschodzie, gdzie wciąż zalegać będą niskie chmury frontalne z zamgleniami, mgłami oraz opadami deszczu o słabym i umiarkowanym stopniu intensywności. A to wszystko przy wzrostach temperatury maksymalnej raptem w okolice 5°C – 10°C, przy wciąż obecnych nasilonych porywach wiatru z kierunków wschodnich.

Drugiego dnia weekendu cieplejszy strumień polarno-morskiej masy powietrza ograniczy się do regionów południowo – wschodnich i częściowo wschodnich, gdzie najwyższe temperatury maksymalne wyniosą – w oparciu o bieżące wyliczenia modeli numerycznych – około 18°C – 21°C. Tym razem najwięcej opadów w zasięgu strefy frontalnej prognozowanych jest od województw południowych po rejony wschodnie, gdzie lokalnie spodziewane jest również formowanie się mocniej uwodnionych zjawisk burzowych z intensywnym deszczem oraz lokalnie małym gradem.

Rok 2023 zaskakuje kolejnymi meteorologicznymi rekordami a MY łączymy SIŁY

Rok 2023 przejdzie do historii pomiarów meteorologicznych w Polsce jako rekordowy – z kolejnymi termicznymi ekstremami w styczniu, wrześniu i październiku. Następne zapewne przed nami, a wraz z nimi wiele gwałtownych procesów w atmosferze i niebezpiecznych meteorologicznych zjawisk. Wobec tylu środowiskowych niewiadomych, jedyne co pewne to zmiana. A ta wymaga przygotowania i motywuje do podejmowania dodatkowych działań i współpracy.

W miniony piątek – 13 października 2023 roku Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej – PIB oraz Stowarzyszenie Skywarn Polska, twórca Serwisu Polscy Łowcy Burz, podpisały porozumienie o współpracy. Jego nadrzędnym celem jest stworzenie platformy do wymiany pomysłów, wiedzy i doświadczeń dotyczących prognoz procesów konwekcyjnych, wzajemne wsparcie w ostrzeganiu społeczeństwa przed niebezpiecznymi zjawiskami meteorologicznymi, w tym prowadzenie działalności popularyzatorskiej, naukowej i edukacyjnej, a także łączenie wysiłków w zwiększaniu zasięgów publikacji treści w mediach społecznościowych.

Zamierzeniem podjętej współpracy jest osiągnięcie nowej jakości w obszarze analiz, prognozowania i ostrzegania oraz edukacji społeczeństwa; w zakresie dotyczącym niebezpiecznych burz i zjawisk im towarzyszących. Wierzymy, że połączenie energii do działania oraz pracy pasjonatów i ekspertów pozwoli wypracować nowe rozwiązania, usługi i produkty zwiększające bezpieczeństwo w Polsce. Liczymy ponadto, że z czasem, wraz z większym zaangażowaniem i włączeniem społeczeństwa dojdzie również do wzrostu świadomości zagrożeń związanych z burzami.

Inicjatywę i ogromne wsparcie przy nawiązaniu współpracy oraz procedowaniu Porozumienia okazał Prof. dr. hab. inż. Mariusz Józef Figurski – dyrektor Centrum Modelowania Meteorologicznego IMGW-PIB.

W uroczystym podpisaniu Porozumienia uczestniczyli pracownicy IMGW-PIB: dyrektor Centrum Modelowania Meteorologicznego prof. Mariusz J. Figurski, z-ca dyrektora Centrum Meteorologicznej Osłony Kraju Mateusz Barczyk i dr Marta Gruszczyńska, kierująca Zakładem Analiz Meteorologicznych i Prognoz Długoterminowych. Zarządu Stowarzyszenia Skywarn Polska reprezentowali: Prezes Zarządu Artur Surowiecki i Członek Zarządu Piotr Szuster.

Jesteśmy przekonani, że Porozumienie stanowi kamień milowy w dotychczasowej aktywności związanej z zabezpieczeniem przed zagrożeniami pogodowymi w Polsce, a efekty współpracy będą widoczne niedługo.

Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej – Państwowy Instytut Badawczy

Stowarzyszenie Skywarn Polska – Polscy Łowcy Burz

Pogoda w środkowej części Europy została zdominowana przez chłodne strumienie polarno-morskich oraz arktyczno-morskich mas powietrza, które sprowadzane są przez układy niskiego ciśnienia przetaczające się przez północne obszary kontynentu europejskiego. W najbliższych dniach przebieg warunków atmosferycznych na terenie Polski nie ulegnie istotnym zmianom pod względem odczucia termicznego, co oznacza kontynuację na ogół chłodnej aury, choć z coraz liczniej zaznaczającymi się rozpogodzeniami. Noce i poranki będą sprzyjać występowaniu przymrozków, a miejscami również rozwojowi gęstych mgieł, lokalnie z tendencją do zamarzania.

Wtorek rozpoczniemy od mglistej i pochmurnej aury w regionach zachodnich oraz częściowo w głębi kraju, gdzie w dolnych warstwach troposfery dojdzie do silnego wypromieniowania ciepła w przestrzeń kosmiczną. Za taką sytuację będzie odpowiadać klin podwyższonego ciśnienia atmosferycznego z niewielką prędkością wiatru oraz postępującymi najbliższej nocy rozpogodzeniami, które z jednej strony będą sprzyjać pojawieniu się przymrozków, zaś z drugiej doprowadzą do powstania gęstych mgieł radiacyjnych ograniczających widzialność poziomą do 100-500 metrów.

W ciągu dnia na coraz większym obszarze kraju zaczną pojawiać się rozpogodzenia związane z przejściowym osuszaniem się chłodnego strumienia powietrza. W kwestiach rozkładu termicznego przebieg aury pozostanie zbliżony do ostatnich dni, na co złożą się wzrosty temperatury maksymalnej powietrza w najcieplejszym momencie dnia do 7°C – 12°C, z najchłodniejszymi warunkami atmosferycznymi na obszarach podgórskich Małopolski oraz Podkarpacia. W stosunku do ostatnich dni wyraźnie osłabnie prędkość wiatru, która – jak pamiętamy – w wielu regionach była bardzo dokuczliwa.

Środa na przeważającym obszarze Polski przyniesie większe rozpogodzenia do zachmurzenia umiarkowanego i małego. Najwięcej niskich chmur w towarzystwie przelotnych opadów deszczu będzie zaznaczać się na obszarze województw północno – wschodnich oraz północnych. W przypadku rozkładu mas powietrza w naszej części Europy ponownie nie odnotujemy istotnych zmian w kwestii wzrostów temperatury maksymalnej powietrza, która wyniesie przeważnie około 8°C – 13°C, lokalnie 14°C, z nieco cieplejszą aurą w rejonach południowo – zachodnich i wzdłuż terenów przygranicznych z Niemcami.

W najbliższych dniach nocami oraz o porankach należy się liczyć z silniejszym wychładzaniem przypowierzchniowej warstwy troposfery. Spowoduje to występowanie przymrozków – zarówno przy samym gruncie, jak i w tzw. klatce meteorologicznej, tj. na wysokości 2 m n.p.g. Szczególnie silne wychłodzenie powietrza prognozowane jest w środowy poranek – wówczas kilkustopniowe przymrozki oczekiwane są w wielu regionach południowej, zachodniej, środkowej i częściowo wschodniej Polski.

Z aktualnie dostępnych prognoz modeli numerycznych wynika, że wyraźny wzrost dynamiki aury nastąpi w drugiej części tygodnia, w tym zwłaszcza w początkowej części weekendu – wówczas nad naszym krajem mogą zderzyć się dwie skrajnie zróżnicowane termicznie masy powietrza pochodzenia arktycznego z północno – wschodniej Europy oraz polarno-morskiego / zwrotnikowego z południowych rejonów Starego Kontynentu. Przy obecnym założeniu wkroczenia nad obszar Polski aktywniejszego układu niskiego ciśnienia z całym systemem mocniej uwodnionych frontów atmosferycznych, możemy mieć do czynienia z prawdziwym pogodowym rollercoasterem w postaci opadów deszczu, deszczu ze śniegiem, mokrego śniegu oraz silnymi porywami wiatru powodującymi niebezpieczne warunki drogowe.

Więcej informacji odnośnie potencjalnie dynamicznego przebiegu aury z opadami mieszanymi pod koniec bieżącego tygodnia przedstawimy Państwu bliżej czwartku, kiedy będziemy dysponować dużo stabilniejszymi wyliczeniami numerycznymi w kwestii aktywności oraz trajektorii dynamicznego niżu barycznego z południa Europy.