Polscy Łowcy Burz – Skywarn Polska

PROGNOZA SIŁY I AKTYWNOŚCI BURZ DLA POLSKI
Ważna od 31.08.2023 godz. 06:00 UTC do 01.09.2023, godz. 06:00 UTC

PODSUMOWANIE:

Do Polski od północnego-zachodu napłynie chłodniejsza masa powietrza o niestabilnej równowadze pionowej. Zatoka niskiego ciśnienia przemieszczać się ma od Morza Północnego po południową Skandynawię.

Wyróżnić można dwa obszary podwyższonego ryzyka rozwoju burz. Pierwszy obejmuje Polskę zachodnią i północno-zachodnią.

Warto zwrócić uwagę na mocno zaostrzony pionowy gradient temperatury powietrza. Dla warstwy 700-500 hPa osiągnie on maksymalnie ok. 8 st.C/1 km. Niewątpliwie z zatoką niskiego ciśnienia będzie związane silne wspomaganie konwekcyjne. Mimo napływu chłodniejszej masy powietrza pomiędzy chmurami Cb oczekiwane jest wystąpienie silniejszej insolacji. Wskaźnik MLCAPE może osiągnąć nawet ok. 500-600 J/kg. Przy takiej chwiejności atmosferyczne spodziewane są słabe i umiarkowane uskoki pionowe wiatru. Choć pionowe ścinanie wiatru z warstwy 0-6 km może wynieść ponad 15 m/s, to uskok wiatru z niższych warstw atmosfery będzie słaby. Mimo warunków niekwalifikujących się na 1 stopień zagrożenia burze w tym obszarze będą liczne i dość aktywne elektryczne. Występować mają one głównie w formie pojedynczych komórek burzowych łączących się w niewielkie klastry czy układy wielokomórkowe. Przynosić one mogą silniejsze porywy wiatru do 70 km/h. Możliwe są silniejsze opady deszczu – do 15 mm w przeciągu kilkudziesięciu minut. Niewykluczony jest, również grad osiągający średnicę do 2 cm.

Podwyższone (choć nie tak wysokie jak na zachodzie kraju) prawdopodobieństwo burz obejmuje, również południowo-wschodnie krańce Polski. W pobliżu odsuwującego się na wschód frontu chłodnego możliwy jest rozwój chmur Cb niosących silniejsze opady deszczu – do 15 mm przeciągu kilkudziesięciu minut oraz grad do 2 cm i silniejsze porywy wiatru. W Bieszczadach dodatkowym czynnikiem wymuszającym będzie wspomaganie orograficzne.

Liczne burze oraz intensywne opady deszczu doprowadzające do lokalnych podtopień i zalań, a także szkód w drzewostanie, infrastrukturze energetycznej i budowlanej – w wyniku oddziaływania nad naszym krajem aktywnej strefy polarnego frontu atmosferycznego, w wielu regionach Polski ostatnie godziny i dni przyniosły niebezpieczny przebieg warunków pogodowych. Szczególnie groźna aura wystąpiła podczas minionej doby w województwach południowo – wschodnich, częściowo południowych, wschodnich oraz północno – wschodnich, gdzie w ciepłym sektorze zwrotnikowej masy powietrza doszło do rozwoju dynamicznych superkomórek z mezoskalowym systemem konwekcyjnym, generujących ulewne / nawalne opady deszczu, duży grad i punktowo gwałtowne porywy wiatru.

Dzisiejsza doba najwięcej opadów i lokalnych zjawisk burzowych przynosi w pasie od regionów południowych i częściowo południowo – wschodnich, przez centrum, wschód po województwa północno – wschodnie, gdzie wciąż zalega polarny front atmosferyczny z istotnie podwyższonymi zasobami wilgoci w wyraźnie chłodniejszym strumieniu polarno-morskiej masy powietrza. Umiarkowane oraz intensywne opady deszczu w ostatnich godzinach doprowadziły do lokalnych podtopień / zalań – w tym przypadku nie sposób nie wspomnieć o zalanym fragmencie trasy S8 na obszarze Warszawy, gdzie suma opadowa już przekracza 30 mm.

Czwartek, jako ostatni dzień meteorologicznego lata (kiedy to zleciało?), w wielu regionach kraju przyniesie kontynuację chłodnej aury związanej z napływem polarno-morskiej masy powietrza z zachodnich obszarów kontynentu europejskiego. Jednocześnie obszar Polski pozostanie w rozległej strefie obniżonego ciśnienia atmosferycznego, a podwyższone zasoby wilgoci z pewną niestabilnością powietrza przyczynią się do wystąpienia następnych porcji opadów deszczu oraz lokalnych, rozproszonych burz. Najwięcej opadów burzowych w trakcie czwartkowego popołudnia spodziewanych jest w pasie regionów północnych, zachodnich, miejscami środkowych oraz na samych krańcach południowo – wschodnich. Poszczególne komórki burzowe, obok przelotnych, punktowo intensywnych opadów deszczu, miejscami będą generować również mały grad i lokalnie silniejsze porywy wiatru. Ze względu na pojawiające się przejaśnienia i przejściowe rozpogodzenia pomiędzy danymi strefami konwekcji, powstające zjawiska opadowo-burzowe mogą wykazywać się całkiem sporą fotogenicznością.

Wpływ chłodnego lub co najwyżej umiarkowanie ciepłego strumienia powietrza sprawi, że ostatni dzień meteorologicznego lata będzie mijać przeważnie pod znakiem wyraźnie chłodniejszej aury, ze wzrostami temperatury maksymalnej w najcieplejszym momencie dnia raptem do 16°C – 22°C, lokalnie 23°C.

Z aktualnie dostępnych prognoz numerycznych wynika, że początek września nad naszym krajem przyniesie rozbudowę klina podwyższonego ciśnienia atmosferycznego związanego z szybko rozwijającym się układem wyżowym nad zachodnimi rejonami kontynentu europejskiego. Wpływ rozbudowującego się wyżu spowoduje występowanie wyraźnie większej ilości rozpogodzeń (choć lokalne, przelotne opady w formie rozproszonej z możliwymi pojedynczymi burzami nadal będą się pojawiać), a także przyniesie stopniowe ocieplenie objawiające się wzrostami najwyższej temperatury maksymalnej powietrza do 21°C – 23°C, miejscami 24°C.

Przed rozwojem wyżu i stopniową stabilizacją pogody, piątek (1. dzień meteorologicznej jesieni) zwłaszcza w regionach północnych kraju objawi się wręcz jesienną aurą z licznymi opadami deszczu, możliwymi lokalnymi burzami oraz nasilonymi porywami wiatru z kierunków zachodnich (>40-60 km/h). Za taki stan przebiegu warunków atmosferycznych będzie odpowiadać ośrodek niskiego ciśnienia znad Morza Bałtyckiego, a wpływ niskich chmur pozwoli na ogrzanie się powietrza do 16°C – 18°C. Cieplej i wyraźnie pogodniej będzie w pozostałych regionach Polski, gdzie temperatura maksymalna wzrośnie do 20°C – 23°C, z najcieplejszą aurą wzdłuż województw południowych.

Początek ostatniego tygodnia wakacji zainicjował w Polsce burzowy przebieg warunków atmosferycznych. Zgodnie z wcześniejszymi zapowiedziami, najaktywniejsze elektrycznie i mocno uwodnione formacje burzowe – zarówno w postaci pojedynczych komórek, w tym superkomórek, jak i układów wielokomórkowych z wbudowanymi segmentami liniowymi – przetoczyły się nad naszym krajem minionej nocy oraz w godzinach porannych, generując ulewne opady deszczu, miejscami grad o średnicy do 1-4 cm i punktowo dość silne porywy wiatru. Rozwój burz nastąpił z tzw. trybu konwekcji uniesionej w zasięgu mocniej rozgrzanego strumienia powietrza polarnego frontu atmosferycznego, który już w nadchodzących kilkunastu godzinach objawi się głównym uderzeniem gwałtownych zjawisk pogodowych.

Aktualnie formacje burzowe w większości kraju wygasły, jednak coraz śmielej można zakładać, że wkroczyliśmy w okres „ciszy przed burzą”. Pośród danych modeli numerycznych klaruje się bowiem coraz więcej zgodności w kwestii prawdopodobnego przebiegu dynamicznej aury w drugiej części wtorkowej doby, ze szczególnym uwzględnieniem późnego popołudnia, a zwłaszcza wieczoru i godzin nocnych. Na podstawie bieżących zdjęć satelitarnych widzimy, że przeważająca część Polski ma do czynienia z dużymi zasobami wilgoci w powietrzu, które sprzyjają dominacji chmur z opadami deszczu. Najwięcej rozpogodzeń obserwujemy wzdłuż krańców wschodnich oraz miejscami w głębi regionów południowo – wschodnim, z dalszym procesem przejściowego osuszania powietrza ze wschodu na zachód, do głębi kraju.

Zanikające niskie zachmurzenie warstwowe Stratus od województw południowo – wschodnich i wschodnich prawdopodobnie okaże się zapalnikiem do wyzwolenia w atmosferę całkiem sporych zasobów energii, które następnie spowodują dynamiczną inicjację silnych systemów burzowych – zarówno w postaci gwałtownych superkomórek, jak i układów liniowych, nawet z wbudowanymi zjawiskami bow echo. Z bieżących prognoz numerycznych wynika, że największego potencjału burzowego należy oczekiwać w województwach południowo – wschodnich, częściowo południowych oraz wschodnich, gdzie na przedpolu polarnego frontu atmosferycznego będzie przebiegać najmocniej rozgrzany sektor zwrotnikowej masy powietrza, umożliwiający wzrosty temperatury maksymalnej w godzinach popołudniowych do 28°C – 33°C.

Początkowa inicjacja burz superkomórkowych oraz liniowego układu konwekcyjnego nad regionami południowo – wschodnimi i częściowo południowymi będzie dodatkowo intensyfikowana urozmaiconą rzeźbą terenu (orografia), która – obok nasilonego przepływu wiatru potęgującego dość silne uskoki prędkościowe i kierunkowe w dolnych 6 km troposfery – może napędzić długo żyjący system konwekcyjny (możliwe bow echo z wbudowanymi superkomórkami) dalej w kierunku północnym. W jego zasięgu podczas największej aktywności mogą znaleźć się woj.: świętokrzyskie, lubelskie, mazowieckie (wcześniej Małopolska, Podkarpacie, w mniejszym stopniu być może także cz. woj. śląskie oraz cz. łódzkie, choć w przypadku tych dwóch ostatnich bardziej prawdopodobnym wariantem mogą okazać się lokalne burze superkomórkowe).

Pod sam koniec okresu wtorkowej doby najgwałtowniejsze zjawiska związane z potencjalnym, mocno napędzonym układem burzowym dotrą również nad województwa północno – wschodnie naszego kraju.

Z uwagi na wysoką niestabilność powietrza, jaka rozwinie się w ciepłym sektorze zwrotnikowej masy, a także nasilone procesy konwekcyjne – wspomagane zarówno strefami przyziemnej zbieżności wiatru, jak i orografią terenu (południowy – wschód, południe), a przede wszystkim wzmożonym odcinkiem prądu strumieniowego na przedpolu rozległego frontu polarnego zbudowanego na ogromnym kontraście termicznym, musimy przygotować się na istotne załamanie pogody. Silne i niszczące porywy wiatru o prędkości >80-120 km/h, opady gradu o średnicy >3-6 cm, ulewny / nawalny deszcz oraz liczne wyładowania atmosferyczne będą towarzyszyć najsilniej rozwiniętym i najlepiej wykształconym systemom burzowym, przemieszczającym się z południowego – wschodu / południa dalej w kierunku północnym. W tym miejscu jednak jeszcze raz pragniemy podkreślić możliwość zajścia większych lub mniejszych korekt w rodzaju oczekiwanych burz oraz obszarów, na jakich wystąpi największy potencjał do generowania niebezpiecznych zjawisk atmosferycznych, gdyż wciąż możliwe są pewne odchylenia najaktywniejszej strefy burzowej w kierunku zachodnim lub wschodnim względem przytaczanych od wczorajszej doby analiz prognostycznych.

Ponadto, po przetoczeniu się głównego układu konwekcyjnego, godziny nocne (wtorek / środa) i poranne środy przyniosą rozwój kolejnych burz, już głównie z intensywnymi opadami deszczu – z ich inicjacją należy się liczyć zwłaszcza na południowym – wschodzie, wschodzie oraz miejscami południu. W środę wilgotne powietrze związane z dalszym przebieganiem nad naszym krajem polarnego frontu atmosferycznego wciąż będzie zalegać nad większością województw, przynosząc przewagę pochmurnej aury z następną porcją opadów deszczu i lokalnych burz. Co prawda główne środowisko istotnie nasilonych warunków burzowych zostanie już wyparte poza naszą wschodnią granicę państwową, to miejscami, zwłaszcza wzdłuż wschodniej, a lokalnie również południowej Polski prognozuje się rozwój mocno uwodnionych burz, generujących przede wszystkim punktowo intensywny deszcz.

Aktualnie obowiązująca prognoza konwekcyjna dostępna jest na: https://lowcyburz.pl/2023/08/28/prognoza-konwekcyjna-na-dzien-29-08-2023-i-noc-29-30-08-2023/